Θέτοντας ως στόχο την απώλεια βάρους | PellaNews

Θέτοντας ως στόχο την απώλεια βάρους

Δίαιτα και άσκηση. Αυτό είναι που συνεχώς ακούμε ως τη βασική κατεύθυνση που πρέπει κάποιος να ακολουθήσει προκειμένου να παραμείνει υγιής. Βέβαια, εύκολα λέγεται αλλά δύσκολα γίνεται!

Σε ότι αφορά στην απώλεια βάρους, παρόλο που μοιάζει στην εποχή μας να συζητιέται έντονα, δεν υπάρχουν εξελίξεις ή κατευθύνσεις που να διευκολύνουν τη δρομολόγηση  προς την αλλαγή των συνηθειών μας, ώστε  να επωφεληθούμε. Ο ρυθμός της παχυσαρκίας αυξάνεται, το ίδιο και οι διαθέσιμες δίαιτες. Η κοινή λογική προτάσσει να βοηθηθούν  οι άνθρωποι προκειμένου να βελτιώσουν τον τρόπο που τρέφονται και το πόσο αθλούνται, ως «καλούς στόχους».  Τι  είναι όμως «καλοί στόχοι»; Ποιο είδος στόχων θα επιφέρει αποτελέσματα  και μακροπρόθεσμες  αλλαγές στην υιοθέτηση πιο υγιών συνηθειών από τους ανθρώπους;

Προκειμένου να απαντηθούν αυτά τα ερωτήματα, ας αναλογιστούμε αρχικά τι χρειάζεται ώστε να χάσουμε κιλά, να υιοθετήσουμε πιο υγιεινούς τρόπου ς διατροφής και να διατηρήσουμε αυτές τις αλλαγές στη ζωή μας.*

Όταν θέτουμε στόχους είναι σημαντικό να ακολουθούμε την προσέγγιση SMART. Πρόκειται για ένα ακρωνύμιο το οποίο αναφέρεται στις λέξεις Specific (συγκεκριμένος), Measurable (μετρήσιμος), Achievable (επιτεύξιμος), Relevant (σχετικός), Timely (χρονικά προσδιορισμένος). Θέτει δηλαδή πρακτικές κατευθύνσεις ώστε η διαδικασία της στοχοθέτησης να είναι πιο αποτελεσματική. Αν εφαρμόσουμε έναν SMART στόχο για την απώλεια βάρους, αυτός θα μπορούσε ενδεικτικά να είναι κάπως έτσι:

-Specific (συγκεκριμένος): «θα τρώω μία μερίδα φρούτου μετά από κάθε γεύμα»

-Measurable (μετρήσιμος): «θα σημειώνω στο ημερολόγιό μου ένα ‘τσεκ’ κάθε φορά που το κάνω αυτό»

-Achievable (επιτεύξιμος): «είναι ένας εύκολος στόχος για να τον θυμάμαι και μπορώ να βάλω τα φρούτα στη λίστα με τα ψώνια μου ώστε να βεβαιωθώ ότι θα  έχω πάντα διαθέσιμα»

-Relevant (σχετικός): «γνωρίζω ότι το να τρώω φρούτα με το γεύμα μου σε καθημερινή βάση είναι μία εύκολη και υγιής συνήθεια»

-Timely (χρόνος): «θα το κάνω αυτό για δύο εβδομάδες»

Όταν θέτουμε στόχους SMART, μας βοηθά στο να παραμείνουμε συγκεντρωμένοι στην αλλαγή, ενισχύει την επιμονή μας, αναλογιζόμαστε για τον τρόπο ζωής που ακολουθούμε και τις αλλαγές που θέλουμε να υιοθετήσουμε και επιπλέον το ότι κάνουμε τους στόχους μας μετρήσιμους,  μας δίνει τη δυνατότητα να έχουμε μία ανατροφοδότηση για το  πώς εξελίσσεται η διαδικασία της αλλαγής με βάση το στόχο που θέσαμε.

Τι γίνεται όμως με την απώλεια βάρους; Σύμφωνα με ερευνητικά δεδομένα, φαίνεται ότι περίπου το 80% των ανθρώπων που κάνουν δίαιτα, ξεκινούν αυτή την προσπάθεια χωρίς να έχουν συγκεκριμένο πρόγραμμα και  χωρίς να επισκέπτονται κάποιον ειδικό (π.χ. παθολόγο, διαιτολόγο κλπ). Αντίστοιχα, συχνά οι επαγγελματίες υγείας, δεν διευκρινίζουν τη σημασία του πόσο διευκολυντικό θα ήταν για εμάς αν υιοθετούσαμε μία στοχοθέτηση με συγκεκριμένους και μετρήσιμους τρόπους –όπως οι στόχοι SMART. Με άλλα λόγια, κάποιοι από εμάς θέτουμε ως στόχο κάτι αόριστο και ασαφές (π.χ. απώλεια κιλών),  ή εκφράζουμε μία γενικότερη επιθυμία (π.χ. θέλω  να χάσω βάρος), χωρίς να γινόμαστε συγκεκριμένοι και χωρίς να οργανώνουμε αυτή την προσπάθεια σε κάτι λεπτομερώς προσδιορισμένο. Θέτουμε δηλαδή έναν στόχο για ένα επιθυμητό αποτέλεσμα στο μέλλον και όχι για μία συγκεκριμένη συμπεριφορά που θα οδηγήσει σε αυτό το αποτέλεσμα. Εφαρμόζοντας την προσέγγιση SMART, αλλάζουμε την οπτική μας από ένα ασαφές αποτέλεσμα στην ανάπτυξη μίας στρατηγικής και ενός πλάνου δράσης,  το οποίο όμως συνδέεται με το επιθυμητό αποτέλεσμα.

Επιπλέον, η στοχοθέτηση είναι μία διαδικασία που χρειάζεται επαναξιολόγηση ανά τακτά διαστήματα. Έτσι, στο παραπάνω παράδειγμα, μόλις το άτομο καταφέρει να τρώει φρούτα με το γεύμα του σε καθημερινή βάση, τότε χρειάζεται να τεθεί ένας διαφορετικός στόχος. Όπως για παράδειγμα, να υπάρχει μία μέτρια ποσότητα πρωτεΐνης στα γεύματά του κλπ.

Κλείνοντας, ας έχουμε υπόψιν ότι κάθε στόχος που θέτουμε δεν δημιουργείται εν κενώ. Μπορεί εμείς οι ίδιοι να βιώνουμε μία εσωτερική πάλη ή μπορεί οι άνθρωποι από το περιβάλλον μας  να λειτουργούν παρεμποδιστικά. Πρόκειται για τη συναισθηματική πλευρά που ενυπάρχει σε κάθε προσπάθεια αλλαγής.

Το να θέτουμε στόχους για την απώλεια βάρους είναι κάτι περίπλοκο. Αναγνωρίζοντας τους τρόπους που μπορούμε να κάνουμε αυτή την προσπάθεια επιτεύξιμη, χρησιμοποιώντας  στόχους  SMART, είναι ένας καλός δρόμος  προκειμένου να εστιάσουμε τη  προσοχή μας σε μία συγκεκριμένη συμπεριφορά και όχι σε ένα ασαφές αποτέλεσμα στο μέλλον. Η ευελιξία, η επαναξιολόγηση και η στοχοθέτηση θα διευκολύνουν την εξέλιξη της διαδικασίας αυτής προκειμένου να υπάρχουν μακροπρόθεσμα οφέλη.

 

*(αντίστοιχα η στοχοθέτηση για την άθληση περιλαμβάνει τις δικές της ξεχωριστές παραμέτρους, στο παρόν άρθρο εστιάζουμε στην απώλεια βάρους)

Βέχτσαλη Ευαγγελία-Ψυχολόγος (Εθν. Αντίστασης 10, Σκύδρα-23810 82930)